Mobbingiem w miejscu pracy nazywa się regularne, uporczywe prześladowanie pracownika. Jego sprawcą może być zarówno pracodawca, jak również inna osoba zatrudniona lub grupa zatrudnionych. Sprawdź, jakie zachowania mogą sprawić, że Twój pracownik oskarży Cię o mobbing.

• Mobbing może prowadzić do widocznego obniżenia samooceny, wykluczenia, a nawet problemów zdrowotnych, np. depresji.
• Do zachowań mobbingujących należy m.in. obrażanie, publiczne krytykowanie, stałe lekceważenie i zastraszanie pracownika, izolowanie go od innych zatrudnionych, podważanie jego kompetencji czy też zachowania o podtekście seksualnym.
• Pracownik może oskarżyć pracodawcę o mobbing także wówczas, gdy ten powierza mu bezsensowne zadania poniżej kwalifikacji lub utrudnia mu dostęp do podstawowych informacji związanych z zatrudnieniem czy firmą.
• Zgodnie z treścią Kodeksu pracy zatrudniający ma obowiązek zapobiegać mobbingowi w firmie m.in. poprzez zwiększanie świadomości na jego temat, wykrywanie i walkę z mobbingiem czy stosowanie kar porządkowych wobec pracowników, którzy się go dopuszczają.

Mobbing – czym właściwie jest?

Mobbing to wszelkiego rodzaju zachowania wobec zatrudnionej osoby, które polegają na jej długotrwałym zastraszaniu czy nękaniu. Taką definicję podaje Kodeks pracy – projekt ustawy Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej uprościł ją natomiast do uporczywego nękania pracownika. Mobbing jest jedną z form przemocy psychicznej, która wiąże się z ośmieszaniem i poniżaniem pracownika, a w dłuższej perspektywie może skutkować całkowitym wykluczeniem i znacznym obniżeniem samooceny. Wyróżnia się jego dwa rodzaje:

• mobbing pionowy między przełożonym a pracownikiem/pracownikami;
• mobbing poziomy między samymi współpracownikami.

Oznacza to, że sprawcami mobbingu są nie tylko zatrudniający. Jeżeli natomiast występuje on w miejscu pracy, pracodawca zawsze ponosi za niego konsekwencje – nawet w przypadku mobbingu poziomego – chyba że potwierdzi on podjęcie działań mających na celu przeciwdziałanie mobbingowi.

Przykładowe zachowania mobbingowe w firmie

Do zachowań, za które pracownik może oskarżyć Cię o mobbing w miejscu pracy, należy m.in.:

• lekceważenie pracownika i ignorowanie jego pomysłów;
• krytykowanie danej osoby przy współpracownikach;
• upokarzanie i obrażanie zatrudnionego;
• podważanie umiejętności pracownika;
• izolowanie pracownika od kolegów z zespołu czy innych działów firmy;
• zastraszanie pracownika;
• działania o podtekście seksualnym.

Za mobbing może zostać uznane także powierzanie pozbawionych sensu zadań, które nie wynikają z obowiązków ustalonych w umowie i są poniżej kwalifikacji pracownika. Co więcej, pracodawca może zostać oskarżony o zachowania mobbingowe, gdy utrudnia zatrudnionemu dostęp do podstawowych informacji – zwłaszcza jeśli pozostają one jawne dla pozostałych pracowników.

Może Cię zainteresować: Co to jest franczyza?

Mobbing a obowiązki pracodawcy

Kodeks pracy wyraźnie podkreśla, że pracodawca jest zobowiązany przeciwdziałać mobbingowi w swojej firmie, np. poprzez:

• stosowanie środków perswazyjnych, organizacyjnych czy sankcji przewidzianych przez prawo pracy (upomnienia, nagany czy kary finansowe dla pracowników, którzy dopuszczają się mobbingu względem innych zatrudnionych osób);
• organizowanie szkoleń zwiększających świadomość na temat mobbingu oraz jego konsekwencji;
• wdrożenie działań mających na celu wykrycie i zakończenie mobbingu w organizacji.

Konkretne czynności mające na celu zapobieganie zachowaniom mobbingowym zależą m.in. od środowiska pracy, liczby zatrudnionych w firmie osób czy występujących między nimi relacji. Co ważne, pracodawcę rozlicza się z podjętych działań, a nie z samego osiągniętego efektu, czyli zakończenia mobbingu. Jeżeli zatem wykaże on, że podjął odpowiednie kroki w celu pomocy ofiarom mobbingu lub przeciwdziałania temu zjawisku w firmie, może zostać całkowicie zwolniony z odpowiedzialności za mobbing w miejscu pracy. W takiej sytuacji do odpowiedzialności zostaje pociągnięty jego realny sprawca, np. inny pracownik. Z uwagi na naruszenie dóbr osobistych ofiary odpowiada on wówczas za swoje działania na podstawie Kodeksu cywilnego.

Podsumowanie

Mobbing, czyli uporczywe, długotrwałe nękanie i prześladowanie pracownika, może skutkować znacznym pogorszeniem samooceny, wykluczeniem i problemami zdrowotnymi. Zatrudniony może oskarżyć pracodawcę o działania mobbingowe m.in. wówczas, gdy jest regularnie obrażany, lekceważony i krytykowany w miejscu pracy. Za mobbing uznaje się też izolowanie od współpracowników, zastraszanie, podważanie umiejętności, powierzanie zadań poniżej kompetencji czy czynności związane z molestowaniem. Przewiduje się, że młodzi pracownicy z pokolenia Alfa lub Z będą znacznie odważniej zgłaszać działania mobbingowe do PIP-u niż przedstawiciele starszych generacji.